Kaza Tespit Tutanağı Örneği ve Doldurma Rehberi (2026 Güncel)

Araç & Trafik Tutanak Word şablonu hazır Okuma süresi: 4 dk

Trafik kazaları ne yazık ki sürücülerin karşılaşabileceği istenmeyen durumlardan biridir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve ilgili yönetmelikler çerçevesinde, yalnızca maddi hasarla sonuçlanan kazalarda tarafların polis veya jandarma beklemesine gerek kalmamıştır.

Giriş

Trafik kazaları ne yazık ki sürücülerin karşılaşabileceği istenmeyen durumlardan biridir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve ilgili yönetmelikler çerçevesinde, yalnızca maddi hasarla sonuçlanan kazalarda tarafların polis veya jandarma beklemesine gerek kalmamıştır. Taraflar, kazanın oluş şekli üzerinde anlaşmaya vardıkları takdirde, Kaza Tespit Tutanağı (Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı) düzenleyerek olay yerinden ayrılabilirler. Bu uygulama, trafiğin uzun süre aksamasını engellemek ve bürokratik süreçleri hızlandırmak amacıyla geliştirilmiştir.

Ancak bu tutanağın geçerli olabilmesi için belirli şartların sağlanması ve formun eksiksiz doldurulması hayati önem taşır. Sigorta şirketleri, hasar tazminatlarını ve kusur oranlarını (Tramer) tamamen bu tutanaktaki beyanlara, çizilen krokiye ve sunulan fotoğraflara göre belirler. Yanlış veya eksik doldurulan bir tutanak, haklıyken haksız duruma düşmenize veya sigorta ödemenizin reddedilmesine neden olabilir. Bu rehberde, tutanağın hangi durumlarda geçerli olduğunu, nasıl doldurulması gerektiğini ve sürecin hukuki boyutlarını inceleyebilirsiniz.

Kaza Tespit Tutanağı Hangi Durumlarda Düzenlenir?

Maddi Hasarlı Kaza Tespit Tutanağı, adından da anlaşılacağı üzere yalnızca yaralanma veya ölümün olmadığı, sadece araçlarda maddi hasarın meydana geldiği kazalarda kullanılır. Bu tutanağın düzenlenebilmesi için kazaya karışan en az iki tarafın olması ve tüm tarafların kaza oluş şekli üzerinde mutabık kalması gerekir. Tek taraflı kazalarda (örneğin bir ağaca veya duvara çarpma) bu tutanak kullanılmaz; bu tür durumlarda polis veya jandarma raporu ya da kasko beyanı gerekebilir.

Tutanağın amacı, kolluk kuvvetlerinin gelmesini beklemeden tarafların kendi beyanlarıyla olayı kayıt altına almasıdır. İmzalanan tutanak, resmi zabıt hükmündedir ve sigorta şirketleri nezdinde bağlayıcı delil niteliği taşır. Bu nedenle, taraflardan biri anlaşmaya yanaşmıyorsa tutanak düzenlenemez.

Polis veya Jandarma Çağrılması Zorunlu Haller

Bazı durumlarda sürücülerin kendi aralarında tutanak tutması kanunen yasaktır veya geçersizdir. Aşağıdaki hallerden herhangi biri mevcutsa, aracı yerinden oynatmadan derhal 112 Acil Çağrı Merkezi aranarak Trafik Polisi veya Jandarma talep edilmelidir.

Bu haller şunlardır: Sürücülerden birinin sürücü belgesinin (ehliyetinin) olmaması veya kullandığı araca yetersiz olması, sürücülerden birinde alkol veya akıl sağlığı şüphesi bulunması, kazaya karışan araçlardan birinin kamu kurumuna ait olması (resmi plaka vb.), kamu mallarında (trafik levhası, bariyer vb.) hasar meydana gelmesi, kazada sadece 3. kişilere ait eşyalara zarar gelmesi veya kazanın ölüm/yaralanma ile sonuçlanması. Ayrıca taraflardan birinin Zorunlu Trafik Sigortası yoksa yine kolluk kuvveti çağrılmalıdır.

Kaza Tutanağı Doldurulurken Dikkat Edilmesi Gerekenler

Tutanak üzerinde genellikle A Aracı ve B Aracı şeklinde iki ayrı sütun bulunur. Hangi tarafın A veya B olduğu fark etmeksizin, her sürücü kendi sütununa ait kimlik, ehliyet, ruhsat ve sigorta poliçesi bilgilerini eksiksiz yazmalıdır. Özellikle T.C. Kimlik Numarası, Plaka ve Poliçe/Acente numaralarının doğruluğu, dosyanın Tramer sisteminde açılabilmesi için kritiktir. Günümüzde pek çok sürücü, ruhsat ve poliçe bilgilerini manuel yazmak yerine belgelerin fotoğraflarını çekerek sigorta şirketine iletmektedir, ancak form üzerindeki alanların doldurulması her zaman daha garantidir.

Her iki tarafın da tutanağın altındaki ilgili bölüme ıslak imza atması zorunludur. İmzasız tutanaklar geçersiz sayılır. Eğer birden fazla araç kazaya karıştıysa (zincirleme kaza), birden fazla form kullanılarak her formun birbirine iliştirilmesi ve tüm sürücülerin imzalaması gerekmektedir.

Kaza Krokisi Çizimi

Tutanağın en önemli bölümlerinden biri kroki alanıdır. Buraya caddenin veya sokağın adı yazılmalı, araçların gidiş yönü oklarla belirtilmeli ve çarpışma anı basit çizgilerle resmedilmelidir. Yol üzerindeki 'Dur' levhası, trafik ışığı veya şerit çizgileri gibi detayların krokiye eklenmesi, kusur dağılımının (örneğin %100 veya %50) doğru belirlenmesini sağlar.

Sürücü Görüşleri (Beyanlar)

Her sürücü, olayın oluş şeklini kendi bakış açısıyla 'Sürücü Görüşleri' bölümüne yazar. Burada suçlayıcı ifadelerden ziyade, eylemi anlatan net cümleler kurulmalıdır. Örneğin: 'Ben Atatürk Caddesi üzerinde sağ şeritte ilerlerken, B aracı sokaktan aniden önüme çıktı ve sağ ön çamurluğuma çarptı.' şeklinde somut ifadeler kullanılmalıdır.

Fotoğraf Çekimi ve Delillerin Önemi

Tutanak tutulduktan sonra veya güvenlik önlemleri alındıktan hemen sonra, araçlar hareket ettirilmeden önce mutlaka geniş açılı fotoğraflar çekilmelidir. Fotoğraflarda her iki aracın plakası, hasar aldıkları noktalar ve araçların yol üzerindeki konumları net bir şekilde görülmelidir. Mümkünse fren izleri veya yola saçılan parçalar da fotoğraflanmalıdır.

Sadece hasarı yakından çekmek yeterli değildir; kazanın gerçekleştiği yolun genel görünümünü içeren geniş açılı kareler, sigorta eksperlerinin olayı zihninde canlandırmasını kolaylaştırır. Çekilen bu fotoğraflar, tutanakla birlikte sigorta şirketine veya SBM sistemine yüklenmelidir.

Sigorta ve Tramer Kusur Değerlendirme Süreci

Doldurulan tutanaklar sigorta şirketlerine iletildikten sonra, şirketler bu belgeleri Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi (SBM) sistemine girer. Her iki tarafın sigorta şirketi, tutanak ve fotoğrafları inceleyerek bir kusur oranı (%0, %50, %100) belirler. Şirketler mutabık kalırsa dosya sonuçlanır; anlaşamazlarsa dosya Kaza Kusur Değerlendirme Komisyonu'na gider.

Sonuçlar genellikle 3 iş günü içinde açıklanır. Sürücüler, belirlenen kusur oranına 'sbm.org.tr' veya e-Devlet üzerinden itiraz edebilirler. Kusur oranı, araç değer kaybı tazminatı ve bir sonraki yılın sigorta prim tutarını doğrudan etkilediği için tutanağın doğruluğu bu aşamada bir kez daha önem kazanır.

Örnek Tutanak Metni ve İndirme

Aşağıdaki indirilebilir şablon, resmi formun elinizde olmadığı durumlarda olay yerinde tutabileceğiniz bir 'Kaza Tespit ve Beyan Protokolü' niteliğindedir. Sigorta şirketleri standart görsel formu tercih etse de, içeriği eksiksiz olan ve taraflarca imzalanan bu beyan metni de hukuki geçerliliğe sahiptir. Standart forma ulaşma imkanınız varsa öncelikle onu kullanmanız, yoksa bu şablonu doldurmanız önerilir.

Resmi formun bulunmadığı durumlarda kullanılabilecek beyan protokolüdür.

Word şablonunu indir

İlgili Rehberler

Rehber

Ehliyet Yenileme Rehberi ve Randevu İşlemleri (2026 Güncel)

Sürücü belgelerinin uluslararası standartlara uygun hale getirilmesi ve güvenlik özelliklerinin artırılması amacıyla başlatılan çipli ehliyet süreci, 2026 yılı itibarıyla yeni bir döneme girmiştir. Özellikle 2016 yılında dağıtılmaya başlanan yeni tip sürücü belgelerinin 10 yıllık geçerlilik süresinin dolmaya başlamasıyla birlikte, sadece eski tip ehliyet sahipleri değil, yeni tip ehliyet sahipleri de yenileme işle...

Rehberler · Araç ve Trafik

Rehber

Araç Muayenesi Hazırlık Rehberi ve Önemli Adımlar (2026)

Araç muayenesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu gereğince trafiğe çıkan motorlu ve motorsuz araçların teknik yeterliliklerinin kontrol edilerek trafik güvenliğinin sağlanmasını amaçlayan zorunlu bir işlemdir. Hususi otomobiller için genellikle iki yılda bir, ticari araçlar için ise yılda bir kez tekrarlanan bu süreç, hem sürücülerin hem de diğer yol kullanıcılarının can ve mal güvenliğini korumak adına kriti...

Rehberler · Araç ve Trafik

Rehber

Araç Ruhsat Yenileme Rehberi: Kayıp, Devir ve Tadilat (2026)

Araç sahipliğinin en temel kanıtı olan ve halk arasında ruhsat olarak bilinen Araç Tescil Belgesi, trafiğe çıkan her motorlu taşıtın kimlik kartı niteliğindedir. 2018 yılında yapılan yasal düzenlemelerle birlikte, daha önce Emniyet Genel Müdürlüğü Trafik Tescil Şubeleri tarafından yürütülen ruhsat işlemleri noterlere devredilmiştir. Bu değişiklik, işlemlerin çok daha hızlı ve erişilebilir bir şekilde tamamlanmasın...

Rehberler · Araç ve Trafik

Yer Tutucu Alanlar

Alan Açıklama
[TARIH] Kazanın gerçekleştiği tarih (Gün/Ay/Yıl).
[SAAT] Kazanın gerçekleştiği saat.
[IL_ILCE_MAHALLE] Kazanın olduğu İl, İlçe ve Mahalle bilgisi.
[CADDE_SOKAK] Kazanın olduğu Cadde, Sokak veya tam mevki.
[TANIK_AD_SOYAD_TEL] Varsa görgü tanığının adı ve iletişim bilgisi, yoksa 'Yoktur' yazın.
[ARAC_A_SURUCU_AD_SOYAD] A aracını kullanan sürücünün tam adı.
[ARAC_A_TCKNO] A sürücüsünün T.C. Kimlik Numarası.
[ARAC_A_EHLIYET_NO] A sürücüsünün ehliyet belge numarası ve sınıfı.
[ARAC_A_PLAKA] A aracının plaka numarası.
[ARAC_A_MARKA_MODEL] A aracının marka ve modeli.
[ARAC_A_SIGORTA_SIRKETI] A aracının Trafik Sigortasını yapan şirket.
[ARAC_A_POLICE_NO] A aracının sigorta poliçe numarası.
[ARAC_A_TRAMER_NO] Varsa Tramer belge numarası (zorunlu değil).
[ARAC_B_SURUCU_AD_SOYAD] B aracını kullanan sürücünün tam adı.
[ARAC_B_TCKNO] B sürücüsünün T.C. Kimlik Numarası.
[ARAC_B_EHLIYET_NO] B sürücüsünün ehliyet belge numarası ve sınıfı.
[ARAC_B_PLAKA] B aracının plaka numarası.
[ARAC_B_MARKA_MODEL] B aracının marka ve modeli.
[ARAC_B_SIGORTA_SIRKETI] B aracının Trafik Sigortasını yapan şirket.
[ARAC_B_POLICE_NO] B aracının sigorta poliçe numarası.
[ARAC_B_TRAMER_NO] Varsa Tramer belge numarası (zorunlu değil).
[ARAC_A_IFADE_METNI] A sürücüsünün kazanın oluş şekline dair detaylı beyanı.
[ARAC_B_IFADE_METNI] B sürücüsünün kazanın oluş şekline dair detaylı beyanı.
[ARAC_A_HASAR_BOLGELERI] A aracında oluşan hasarın tarifi (Örn: Sağ ön far, tampon).
[ARAC_B_HASAR_BOLGELERI] B aracında oluşan hasarın tarifi (Örn: Sol arka kapı).
[ARAC_A_IMZA] A sürücüsünün ıslak imzası.
[ARAC_B_IMZA] B sürücüsünün ıslak imzası.

Sık Sorulan Sorular

Taraflar kazanın oluş şekli konusunda anlaşamazsa tutanak düzenlenemez. Bu durumda 112'yi arayarak Trafik Polisi veya Jandarma çağırmanız ve resmi zabıt tutulmasını talep etmeniz gerekmektedir.

Hayır, anlaşmalı tutanak sadece iki veya daha fazla aracın karıştığı kazalar içindir. Tek taraflı kazalarda (duvara çarpma, şarampole yuvarlanma vb.) polis/jandarma raporu tutulmalı veya kasko şartlarına göre beyanda bulunulmalıdır.

Tutanağın ve kaza fotoğraflarının, kazayı takip eden en geç 5 iş günü içinde ilgili sigorta şirketine teslim edilmesi veya mobil uygulamalar üzerinden sisteme yüklenmesi gerekmektedir.

Karşı tarafın ehliyeti yoksa, yetersizse veya zorunlu trafik sigortası bulunmuyorsa kesinlikle anlaşmalı tutanak düzenlemeyiniz. Bu durumlarda polis çağırmak yasal zorunluluktur.

Resmi Kaynaklar

Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır. Güncel koşullar ve işlem detayları için aşağıdaki resmi kurum sayfalarını kontrol edin.

Son güncelleme: 2026-01-22