Giriş
Alacak davası, bir kişinin başka bir kişiden olan hukuki alacağını tahsil etmek amacıyla devletin yargı organlarına başvurarak açtığı dava türüdür. Günlük hayatta borçlar hukuku kapsamında sıkça karşılaşılan bu davalar, taraflar arasındaki sözleşmeye, haksız fiile veya sebepsiz zenginleşmeye dayanabilir. Borçlunun borcunu rızasıyla ödemediği durumlarda, alacaklı tarafın haklarını yasal yollarla talep etmesi kaçınılmaz hale gelir. Türk hukuk sisteminde, alacak davası açılmadan önce davanın türüne göre (örneğin ticari alacaklar veya işçi alacakları) arabuluculuk şartının yerine getirilmesi gerekebilir. 2026 yılı itibarıyla güncellenen yargılama giderleri ve usul kuralları, dilekçelerin Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) madde 119'a tam uygun olmasını zorunlu kılar.
Bu rehberde sunulan alacak davası dilekçesi örneği, genel nitelikli borç ilişkileri (şahsi borçlar, elden verilen paralar, sözleşme bedelleri vb.) için Asliye Hukuk Mahkemesi'ne sunulmak üzere hazırlanmış temel bir şablondur. Dilekçe hazırlanırken somut olayın özelliklerine göre delillerin, hukuki sebeplerin ve talep sonucunun netleştirilmesi büyük önem taşır. Yanlış veya eksik hazırlanan bir dilekçe, davanın usulden reddedilmesine veya hak kaybına yol açabilir. Aşağıdaki bölümlerde dava açma süreci, görevli mahkeme tespiti ve dilekçe doldurma adımları detaylıca ele alınmıştır.
Alacak Davası Nedir ve Ne Zaman Açılır?
Alacak davası, borçlunun edimini yerine getirmemesi durumunda alacaklının mahkemeden ifa veya tazminat talep ettiği bir eda davası türüdür. Bu dava, genellikle icra takibine itiraz edilmesi üzerine 'itirazın iptali davası' olarak veya doğrudan alacağın varlığının tespiti ve tahsili için 'alacak davası' olarak açılır. Hukuki dayanağını genellikle Türk Borçlar Kanunu'ndan alır.
Dava açma zamanı, alacağın muaccel (istenebilir) hale geldiği tarihtir. Ancak zamanaşımı sürelerine dikkat edilmelidir. Genel zamanaşımı süresi 10 yıl olmakla birlikte, kira, vekalet ücreti, otel masrafı gibi bazı alacaklarda 5 yıllık zamanaşımı uygulanır. Dava açmadan önce noter aracılığıyla bir ihtarname gönderilerek borçlunun temerrüde düşürülmesi, faiz başlangıcı açısından avantaj sağlar.
Alacak Davası ile İcra Takibi Arasındaki Farklar
Bir alacağın tahsili için her zaman doğrudan dava açmak gerekmeyebilir. Hukuk sistemimizde 'İlamsız İcra Takibi' adı verilen, mahkeme kararı olmaksızın İcra Dairesi aracılığıyla başlatılan bir yol da mevcuttur. Eğer elinizde bir senet, çek veya yazılı bir belge varsa, ilamsız takip daha hızlı bir sonuç verebilir. Ancak borçlu bu takibe itiraz ederse, süreç durur ve haklılığınızı ispatlamak için yine dava açmanız gerekir.
Doğrudan alacak davası açmak ise, alacağın varlığının ve miktarının yargılama gerektirdiği, ispatın karmaşık olduğu veya alacağın likit (belirli) olmadığı durumlarda tercih edilir. Aşağıdaki tablo, bu iki yolu temel farklarıyla karşılaştırmaktadır.
| Kriter | İlamsız İcra Takibi | Alacak Davası |
|---|---|---|
| Başvuru Yeri | İcra Dairesi | Mahkeme (Asliye/Sulh Hukuk) |
| Masraf | Daha düşüktür | Daha yüksektir (Nispi harç) |
| İspat Yükü | Başlangıçta belge aranmaz | Dava açarken delil sunulmalıdır |
| Süreç | İtiraz olmazsa çok hızlıdır | Yargılama süreci zaman alır |
Dava Şartı: Zorunlu Arabuluculuk
2026 yılı uygulamalarında dikkat edilmesi gereken en önemli hususlardan biri arabuluculuktur. Eğer alacak 'Ticari' bir alacaksa (örneğin iki şirket arasındaki fatura alacağı) veya 'İşçi-İşveren' ilişkisinden kaynaklanıyorsa ya da 'Tüketici' işlemi ise, dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur. Bu bir dava şartıdır; arabuluculuk son tutanağı dilekçeye eklenmezse dava usulden reddedilir.
Ancak, iki şahıs arasındaki ticari olmayan kişisel borç ilişkilerinde (örneğin arkadaşınıza verdiğiniz borç para) zorunlu arabuluculuk şartı aranmaz. Bu durumda doğrudan Asliye Hukuk Mahkemesi'nde dava açılabilir. Yine de taraflar isterlerse ihtiyari arabuluculuk yoluna başvurabilirler.
Görevli ve Yetkili Mahkeme
Genel kural olarak malvarlığı haklarına ilişkin davalarda görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesi'dir. Dava konusunun değerine veya miktarına bakılmaksızın (Sulh Hukuk Mahkemesi'nin özel görevine giren kira, kat mülkiyeti vb. hariç) alacak davaları burada görülür. Eğer taraflar tacir ise ve uyuşmazlık ticari işletmeleriyle ilgiliyse görevli mahkeme Asliye Ticaret Mahkemesi olur.
Yetkili mahkeme ise kural olarak davalının yerleşim yeri mahkemesidir. Ancak sözleşmeden doğan davalarda, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesi de yetkilidir. Para borçları 'götürülecek borçlardan' sayıldığı için, alacaklının (sizin) yerleşim yerinizdeki mahkeme de yetkili olabilir. Bu durum yetki itirazına konu olabileceğinden, genel kural olan davalı ikametgahını seçmek daha güvenlidir.
Dilekçede Bulunması Gereken Zorunlu Unsurlar (HMK 119)
Hukuk Muhakemeleri Kanunu madde 119, bir dava dilekçesinin iskeletini belirler. Bu unsurlardan birinin eksik olması, davanın açılmamış sayılmasına neden olabilir. Özellikle davacı ve davalının ad-soyad ve adresleri, davacının TC kimlik numarası, davanın konusu ve talep sonucu eksiksiz yazılmalıdır.
'Talep Sonucu' kısmı, hakimin neye karar vereceğini belirlediği için çok kritiktir. Burada faiz talebi, faizin türü (yasal faiz, ticari faiz vb.) ve faizin başlangıç tarihi açıkça belirtilmelidir. Ayrıca yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesi talebi de unutulmamalıdır.
Açıklamalar Bölümü Nasıl Yazılmalı?
Açıklamalar bölümünde olay örgüsü kronolojik bir sırayla anlatılmalıdır. 'Davalı ile şu tarihte şu ilişki kuruldu', 'Borç şu tarihte ödenecekti', 'Ödenmediği için şu tarihte ihtarname çekildi' gibi somut vakıalar, numaralandırılarak yazılmalıdır. Duygusal ifadelerden kaçınılmalı, sadece hukuki sonucu etkileyecek maddi gerçekler belirtilmelidir.
Delillerin Sunulması
İspat yükü, kural olarak alacağını iddia eden taraftadır. Dilekçede 'Deliller' başlığı altında; sözleşme, fatura, banka dekontu, WhatsApp/SMS kayıtları, tanık, bilirkişi incelemesi ve yemin gibi deliller açıkça sayılmalıdır. Eldeki belgeler dilekçeye eklenmeli, başka yerden getirilecek belgeler (örneğin banka kayıtları) için ilgili kuruma müzekkere yazılması talep edilmelidir.
Alacak Davası Dilekçesi Örneği
Aşağıdaki alacak davası dilekçesi örneği, genel borç ilişkileri için hazırlanmış taslak bir metindir. Bu metni Word belgesine kopyalayıp, köşeli parantez içindeki alanları kendi durumunuza göre doldurarak kullanabilirsiniz. Dava değerini ve faiz türünü somut olaya göre belirlemeyi unutmayınız.
Word ortamında düzenlemek için metni kopyalayıp yapıştırabilirsiniz.
Doldurma Rehberi: Adım Adım
Dilekçeyi doldururken öncelikle 'NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE' başlığının altına, davanın açılacağı ilin adını yazın (Örn: ANKARA). Davacı bölümüne kendi kimlik ve adres bilgilerinizi eksiksiz girin. Davalı bölümüne borçlunun bilgilerini yazın; eğer borçlunun adresini tam bilmiyorsanız MERNİS adresine tebligat yapılmasını talep edebilirsiniz.
Dava değeri kısmına, talep ettiğiniz ana para miktarını yazın. Harçlar bu değer üzerinden hesaplanacağı için miktarın doğru olması önemlidir. Açıklamalar kısmında borcun kaynağını (borç para, satılan mal, verilen hizmet vb.) net bir şekilde anlatın. Varsa banka dekontu tarihlerini ve işlem numaralarını ekleyin. Sonuç kısmında 'fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla' ibaresini kullanarak, ileride ortaya çıkabilecek ek alacak haklarınızı koruma altına alın.
Sık Yapılan Hatalar ve Riskler
En sık yapılan hata, zamanaşımı sürelerinin kaçırılmasıdır. Ayrıca, delil listesinin dilekçede sunulmaması ve 'tanık' deliline dayanılmaması, yargılama aşamasında ispat zorluğu yaratır. HMK sisteminde iddia ve savunmanın genişletilmesi yasağı olduğundan, dilekçede yazılmayan bir vakıayı sonradan davaya eklemek zordur.
Bir diğer risk ise, davanın kaybedilmesi durumunda karşı tarafın avukatlık ücretini ve yargılama giderlerini ödemek zorunda kalmanızdır. Bu nedenle, elinizde kuvvetli deliller (yazılı belge, senet, dekont vb.) yoksa dava açmadan önce bir hukukçuya danışmanız mali riskleri yönetmeniz açısından önemlidir.
İlgili Rehberler
Rehber
Arabuluculuk Başvuru Süreci Rehberi (2026 Güncel ve Adım Adım)
Türk hukuk sisteminde alternatif uyuşmazlık çözüm yöntemlerinin başında gelen arabuluculuk, tarafların mahkeme sürecine girmeden veya dava süreci devam ederken anlaşarak sorunlarını çözmelerini sağlayan hızlı ve ekonomik bir yoldur. 2026 yılı itibarıyla kapsamı giderek genişleyen bu sistem, iş, ticaret, tüketici ve kira uyuşmazlıkları gibi pek çok alanda 'dava şartı' olarak uygulanmaktadır. Yani, tarafların dava a...
Rehberler · Hukuk
Rehber
Tüketici Hakem Heyeti Başvurusu Rehberi (e-Devlet – 2026 Güncel)
Tüketici Hakem Heyetleri, tüketiciler ile satıcılar veya sağlayıcılar arasında yaşanan uyuşmazlıkların mahkemeye gitmeden, hızlı, masrafsız ve adil bir şekilde çözülmesini sağlayan alternatif çözüm mercileridir. 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında faaliyet gösteren bu heyetler, ayıplı mal, ayıplı hizmet, cayma hakkının kullandırılmaması veya garanti süreçlerindeki aksaklıklar gibi pek çok k...
Rehberler · Hukuk
Rehber
Banka İşlemleri Vekaletnamesi Rehberi (2026: Yetkiler ve İptal)
Banka işlemleri vekaletnamesi, bir kişinin kendi adına bankacılık işlemlerini yürütmesi için güvendiği bir başka kişiye noter aracılığıyla resmi yetki vermesidir. Finansal süreçlerin hassasiyeti nedeniyle, bankalar bu tür vekaletnamelerde yer alan ifadeleri oldukça titiz bir şekilde inceler. Standart bir genel vekaletname, eğer içerisinde "banka hesaplarından para çekme", "hesap açma/kapama" veya "internet bankacı...
Rehberler · Hukuk
Yer Tutucu Alanlar
| Alan | Açıklama |
|---|---|
[IL] |
Davanın açılacağı ilin adı (Örn: ANKARA). |
[AD SOYAD] |
Davayı açan kişinin (Sizin) adı ve soyadı. |
[TC KIMLIK NO] |
Davayı açan kişinin 11 haneli T.C. Kimlik Numarası. |
[ADRES] |
Tebligat yapılacak açık adresiniz. |
[VARSA AVUKAT ADI SOYADI] |
Avukatınız varsa adı, yoksa bu satırı silebilirsiniz. |
[BORCLU AD SOYAD veya UNVAN] |
Borçlu kişinin adı soyadı veya şirketin tam unvanı. |
[BORCLU ADRES] |
Borçlunun bilinen son adresi. |
[DAVA DEGERI] |
Talep edilen toplam alacak miktarı (Rakamla). |
[TEMERRUT TARIHI] |
Faizin işlemeye başlayacağı tarih (Vade tarihi veya ihtarname tarihi). |
[FAIZ TURU] |
Talep edilen faiz türü (Yasal faiz, ticari avans faizi vb.). |
[ILISKI BASLANGIC TARIHI] |
Borç ilişkisinin başladığı tarih. |
[BORC ILISKISININ KAYNAGI - ÖRN: BORÇ PARA VERİLMESİ / HİZMET ALIMI] |
Borcun neden kaynaklandığının kısa açıklaması. |
[OLAYIN DETAYI - ÖRN: ELDEN / BANKA YOLUYLA] |
Paranın veya malın nasıl verildiğine dair detay. |
[ANA PARA MIKTARI] |
Toplam alacak ana para tutarı. |
[VARSA BELGE - ÖRN: BANKA DEKONTU] |
Ödemeyi kanıtlayan belgenin adı. |
[ODEME VADE TARIHI] |
Borcun ödenmesi gereken son tarih. |
[NOTER ADI] |
İhtarname çekilen noterin adı (Örn: Ankara 1.). |
[IHTAR TARIHI] |
İhtarnamenin çekildiği tarih. |
[YEVMIYE NO] |
İhtarnamenin yevmiye numarası. |
[DELIL 1 - ÖRN: BANKA DEKONTLARI] |
Birinci delil (Belge adı). |
[DELIL 2 - ÖRN: FATURALAR] |
İkinci delil. |
[DELIL 3 - ÖRN: TANIK BEYANLARI] |
Üçüncü delil (Varsa tanık). |
[DELIL 4 - ÖRN: NOTER IHTARNAMESI] |
Dördüncü delil. |
[TARIH] |
Dilekçenin verildiği günün tarihi. |
[IMZA] |
Islak imza atılacak alan. |
Sık Sorulan Sorular
Resmi Kaynaklar
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır. Güncel koşullar ve işlem detayları için aşağıdaki resmi kurum sayfalarını kontrol edin.
Son güncelleme: 2026-01-22